Klittenband afgeleid van plant

Klittenband afgeleid van plant

Klittenband is een uitvinding van de Zwitser Georges de Mestral. Hij verbaasde zich in 1941 hoe moeilijk hij klitten uit zijn kleding en uit de vacht van zijn hond kreeg na hun gezamenlijke dagelijkse wandeling. Na een zorgvuldigere bestudering van de klitten ontdekte hij dat de klitten overal zijn voorzien van kleine haakjes, die zich in de kleding en in de hondenvacht vastgrepen.  

Klittenband

Na lange tijd lukt het De Mestral in 1951 een sluitingssysteem dat hij voor het eerst in Zwitersland patenteerde. Klittenband bestaat uit twee lagen: een haakzijde en een luszijde. De haakzijde bestaat uit een stuk textiel dat bedekt is met kleine haakjes. De luszijde is daarentegen bedekt met nog kleinere harige lusjes. Als de lagen worden samengedrukt, dan haken de haakjes zich in de lusjes. Als de sluiting wordt losgetrokken, dan hoor je een karakteristiek scheurend geluid. 

Wat bepaalt de kracht?

De sterkte van klittenband hangt samen met het totale oppervlakte van de verbinding, dus de grootte van het gebruikte klittenband. Daarnaast is het van belang hoe goed de sluiting is aangedrukt, oftewel hoe goed de haakjes zich in de lusjes hebben vastgegrepen. Maar ook de aard van de verbonden oppervlakken hebben invloed: zijn ze stijf, of juist flexibel. Tenslotte is de richting van de scheidende kracht belangrijk: is deze haaks, of parallel. 

Bijzonder sterk

Met name de verbinding tussen twee stijve oppervlakken is uitzonderlijk sterk, omdat een scheidende kracht gelijkelijk over de haakjes wordt verdeeld. Zowel bij stijve als bij flexibele oppervlakken is het zijdelings verschuiven van de verbinding echter vrijwel onmogelijk.

Zaden verspreiden

Planten hebben deze techniek ontwikkeld om op deze manier hun zaden te verspreiden. Dankzij de vele haakjes aan de klitten blijven de zaden al snel hangen aan de kleding of vacht van passerende mensen of dieren. Als de klitten op grote afstand weer loslaten of los worden gehaald, heeft het zaad van de plant zich efficiënt weten te verspreiden. 

Imitatie van de natuur

Burgers’ Zoo biedt nu voor (zakelijke) groepen de Themawandeling Biomimicry aan: een 75 minuten durende rondleiding, waarin gidsen vertellen over technische en socio-biologische voorbeelden van imitatie van de natuur.

Meer over de themawandeling biomimicry